Netcongestie is in grote delen van Nederland een realiteit. Bedrijven die hun aansluiting willen verzwaren, krijgen steeds vaker te maken met lange wachttijden of een afwijzing van hun aanvraag. Dat kan verduurzamingsplannen vertragen of zelfs onmogelijk lijken te maken. Toch hoeft een beperkte netaansluiting niet direct een belemmering te zijn voor de toepassing van een warmtepomp. Door al in de ontwerpfase rekening te houden met de beschikbare capaciteit, zijn er vaak alternatieven. Remeha ondersteunt installateurs bij het vinden van dit soort passende systeemoplossingen.
“Het belangrijkste om te beseffen, is dat netcongestie niet op ieder moment van de dag even sterk speelt”, vertelt Tim Bakker, Commercial Business Developer Netcongestie bij BDR Thermea. “Vooral tijdens de ochtend- en avondspits is de vraag naar elektriciteit hoog. Op andere momenten is er vaak meer ruimte op het elektriciteitsnet. De uitdaging is dus om het stroomgebruik zoveel mogelijk af te stemmen op de momenten waarop capaciteit beschikbaar is. Vergelijk het met het plannen van een autorit buiten de file.”
Warmte bufferen
Voor verwarmingsinstallaties betekent dit dat het moment waarop een warmtepomp warmte produceert, niet altijd hoeft samen te vallen met het moment waarop een gebouw die warmte nodig heeft. Door warmte eerder op te wekken en tijdelijk op te slaan, kan het elektriciteitsverbruik beter worden verdeeld over de dag.
Dat kan bijvoorbeeld met de thermische massa van een gebouw. Door het pand vóór een verwachte piekperiode een halve tot hele graad extra te verwarmen, kan de opgeslagen warmte later bijdragen aan het binnenklimaat. De warmtepomp hoeft tijdens de piek dan minder hard te werken. Een buffervat biedt een vergelijkbare mogelijkheid: de warmtepomp verwarmt het water wanneer er voldoende netcapaciteit beschikbaar is, zodat de opgeslagen warmte later kan worden benut.
Ook een batterij kan helpen om het elektriciteitsverbruik te verschuiven, maar vraagt om een aanvullende investering. Thermische buffering is daarom een belangrijke optie om te onderzoeken. Welke oplossing het meest geschikt is, hangt onder meer af van de warmtevraag, de gebouwkenmerken en het beschikbare verwarmingssysteem.
Energiemanagement stemt vraag en aanbod af
Een toekomstbestendig verwarmingssysteem bestaat daarmee uit meer dan alleen een warmtepomp. Ook de aansturing van de verschillende installaties speelt een belangrijke rol. Een energiemanagementsysteem (EMS) kan het energiegebruik afstemmen op onder meer de warmtevraag, weersvoorspellingen, de beschikbaarheid van elektriciteit en dynamische energieprijzen.
“Het EMS stuurt de installaties continu aan op basis van verschillende gegevens”, legt Bakker uit. “Zo kan het systeem inspelen op momenten waarop veel energie beschikbaar is, bijvoorbeeld wanneer de zon schijnt. Het kan dan de warmtepomp eerder laten draaien en warmte bufferen, zodat het gebouw tijdens een piekperiode minder elektriciteit nodig heeft.”
De combinatie van een warmtepomp, warmtebuffer en slimme regeling maakt het mogelijk om de beschikbare netcapaciteit doelgerichter te benutten. Daarbij blijft het belangrijk om de verschillende onderdelen als één samenhangend systeem te ontwerpen. Niet iedere oplossing is immers geschikt voor elk gebouw of iedere gebruikssituatie.
Van installatie naar energiesysteem
Deze ontwikkeling vraagt ook om een bredere benadering van het vak. Waar de focus voorheen vaak lag op het installeren en onderhouden van afzonderlijke toestellen, moeten installateurs steeds vaker kijken naar de samenhang tussen warmteopwekking, energieopslag, elektriciteitsverbruik en regeling.
“Het werkveld voor installateurs is een stuk complexer geworden”, zegt Hilbert den Boef, National Key Accountmanager bij Remeha. “Jarenlang waren zij gewend aan de gasinstallatie. Vervolgens moesten ze meebewegen met de ontwikkelingen rond warmtepompen en verduurzamingseisen. Nu krijgen ze ook te maken met de gevolgen van netcongestie. Ze moeten zich verdiepen in mogelijke oplossingen én hun klanten daarin meenemen. Als Remeha helpen we hen om dat verhaal duidelijk en inzichtelijk te maken, zodat opdrachtgevers zien welke mogelijkheden er ondanks netcongestie zijn.”
Voor installateurs betekent dit dat niet alleen de technische haalbaarheid telt. Ook inzicht in het energiegebruik, de beschikbare capaciteit en de financiële gevolgen van verschillende maatregelen wordt steeds belangrijker. Daarmee kunnen zij opdrachtgevers beter onderbouwen welke stappen haalbaar zijn en welke investering op lange termijn het meeste oplevert.
Quickscan brengt mogelijkheden in kaart
Om installateurs en hun opdrachtgevers hierbij te ondersteunen, biedt Remeha de gratis Quickscan voor netcongestieoplossingen aan. Met deze quickscan worden de energiegegevens van een gebouw en de beschikbare netcapaciteit in kaart gebracht. Vervolgens wordt onderzocht welke maatregelen mogelijk zijn om de verduurzaming binnen die grenzen te realiseren.
“Voor de quickscan verzamelen we gegevens aan de hand van twintig parameters van het gebouw”, vertelt Den Boef. “Op basis daarvan stellen we een uitgebreid verduurzamingsadvies op. De installateur en opdrachtgever krijgen inzicht in de mogelijke oplossingen en in de financiële opbrengsten die de verduurzaming op lange termijn kan opleveren.”
De quickscan biedt daarmee een vertrekpunt om gericht te bepalen welke aanpassingen aan de installatie, buffering of energieregeling zinvol zijn. Zo hoeft een beperkte netaansluiting niet automatisch het einde van een verduurzamingsplan te betekenen. Door de beschikbare capaciteit als uitgangspunt te nemen en het energiesysteem daarop af te stemmen, kunnen installateurs hun klanten helpen om toch stappen te zetten.
Meer weten over netcongestie en mogelijke oplossingen, of direct een Quickscan aanvragen? Ga naar remeha.nl/quickscan.
Dit artikel is gesponsord door Remeha.
